معارضه سوریه در خارج چگونه شکل گرفت

طی سه دهه اخیر گروه اخوانالمسلمین سوریه نقش کلیدی در داغ کردن معارضه سوریه در خارج داشت. این گروه در تمام تجمعها و جبهه ائتلافی که در این دوران تشکل یافته بود، شرکت داشت.
در دوران بشار اسد گروه اخوانالمسلمین در جریان "اعلامیه دمشق" که در سال ۲۰۰۵ تأسیس شد، شرکت داشت که به محض فعال شدن گروه عبدالحلیم خدام [معاون فراری بشار اسد مقیم پاریس] این گروه جریان اعلامیه دمشق را جدا کرد و متحد خدام شد.
انشعاب خدام و تشکیل معارضان با پول عربستان صورت گرفت
همگان میدانند که انشعاب خدام و تشکیل جریان معارض ضد بشار اسد ساخته و پرداخته پولهای عربستان سعودی بود و جریان اتحاد اخوانیها با خدام نیز بادرایت و حمایت سعودیها بوده است. اخوانیها طی سه دهه مبارزه با دولت سوریه از حمایتهای سیاسی و مالی صدام حسین و پادشاهان سعودی و ملک حسین اردنی بودند.
در تحولات منطقه و در پی جنگ ژوئیه ۲۰۰۶ میان صهیونیستها و حزبالله لبنان و جنگ غزه ۲۰۰۸-۲۰۰۹، شرایط سیاسی جدیدی ایجاد شد که اخوانیهای سوریه وادار به تغییر خط مشی و سیاست خود نمود و با وساطت دولت ترکیه و گروه حماس میان اخوانیهای سوریه و دولت بشار اسد نوع آتش بس برقرار شد و حتی در آستانه سال ۲۰۱۱ طرفین به توافقات رسیدند که به رهبران و اعضای اخوانالمسلمین سوریه اجازه بازگشت به وطنشان داده شود.
شکل گیری معارضان خارج با مثلث منطقه ای ترکیه - قطر و عربستان و مثلت شیطانی آمریکا-فرانسه و انگلیس
تحولات مصر و تونس بار دیگر جان به کالبد بیرمق اخوان سوریه بازگردان و به محض وقوع حادثه درعا و اعتراض مردم به رفتار خشن نیروهای امنیتی شهر درعا، اخوانیها سوار موج اعتراض شده و دولت اردوغان ترکیه میدان و تسهیلات دیگری برای جولان آنها مهیا ساخت.
با بررسی روند تحولات سوریه و فعالیت معارضه در خارج از همان آغاز برای (۱۵ مارس ۲۰۱۱) متوجه میشویم که چگونه مثلث منطقهای ترکیه - قطر و عربستان سعودی و مثلث شیطانی امریکا، فرانسه و انگلیس در هدایت و شکلدهی معارضه سوریه در خارج، نقش اساسی و کلیدی ایفا میکردند.
آگاهان به مسائل سوریه بر این باورند که اگر تسهیلات دولت اردوغان و حمایتهای مالی و لجستیگی دوحه و ریاض و حمایتهای سیاسی آمریکا، انگلیس و فرانسه نبود ما پس از ۸ ماه چیزی به نام شورای ملی سوریه نداشتیم. جریان اخوانالمسلمین سوریه اولین گروه بود که از واقعه درعا بخوبی استفاده کرد.
گروه اعلامیه دمشق با حمایت ترکیه شکل گرفت
کنفرانس مطبوعاتی محمد ریاض الشقفه رهبر اخوانیهای سوریه در استانبول دولت و ملت سوریه شگفتزده کرد که چگونه دولت ترکیه که سطح مناسبات خود را با آن کشور تا سطح شراکت راهبردی ارتقا داده بود، اینک به معارضه سوریه تسهیلات میدهد.
پس از اخوانیها گروه "اعلامیه دمشق" که با خروج جریان تجمع ملی (در دهه هشتاد تشکل شد) به رهبری حسن عبدالعظیم بیرمق و در حال احتضار بود، وارد گود معارضه شد و بیانیههای در این راستا صادر کرد.
شبکه الجزیره (قطر) و شبکه العربیة (عربستان سعودی) که در واقعه تحولات مصر اختلافات و تضادهای ملکی و ماهوی داشته در رخداد سوریه متحد و همکار شدند.
عناصر و عوامل خارجی در منطقهای و بینالمللی کردن رخداد سوریه، نقش اساسی داشتند. تشکیل نشستها و ایجاد تریبونها برای معارضه سوریه، در تحریک و ایجاد زمینه تحرک معارضه در داخل، تاثیرات بسزایی داشت.
برگزاری اجلاس های خارجی برای ایجاد اتحاد بین معارضان
برای تشکل و سازماندهی و اتحاد معارضه پراکنده سوریه تشکیل حمایشها و نشستها بسیار ضروری بود در این راستا ترکیه، قطر و فرانسه نقش اساسی در این روند داشتند.
اولین نشست معارضه در استانبول در ۲۶ آوریل ۲۰۱۱ برگزار شد و جریان حزب اردوغان - گل بانیان این اجلاس بودند و اغلب شرکتکنندگان از اخوانیهای سوریه مقیم اروپا و عربستان سعودی بودند. در این نشست نمایندگان معارضه داخلی سوریه سهمی نداشتند.
ترکیه اجلاس معارضان سوریه را با نظارت روشنفکران صهیونیستی فرانسه برگزار کرد
اجلاس آنتالیا - ترکیه در اوایل ژوئن ۲۰۱۱ برگزار شد گرچه طیفهای مختلفی از معارضه سوریه شرکت داشت ولی اکثریت با جریان اسلامی (اخوانی و سلفی) بود.
در این اجلاس اصرار معارضه بر سرنگونی بشار اسد، اساسیترین مطالبات بوده است. در اجلاس سان ژرمن - پاریس که با حضور رهبران اخوان و اعلامیه دشمق و جریان لیبرالی معارض سوریه برگزار شد، ماهیت درونی معارضه برملا شد، زیرا این اجلاس تحت حمایت و نظارت برنارلیفی و تیم روشنفکران صهیونیستی فرانسه برگزار شده بود.
قبح و زشتی این اقدام آنچنان بالا است که خود معارضه در خارج سعی در پاک کردن آن در حافظه ملت سوریه دارند، در ششم ژوئن ۲۰۱۱ اجلاس معارضه در بروکسل برگزار شد و معارضه اخوان و لیبرالی حضور داشتند و پس از مدتی اجلاس نجات ملی توسط معارضه در استانبول در مورخه ۱۶ ژوئیه ۲۰۱۱ برگزار شد و "میثم المالح" از رهبران معارضه طرح تشکیل دولت سایه مطرح کرد که با اعتراض برخی از معارضه روبرو گردید.
در دوحه دو نشست با شرکت معارضه و حمایت مالی قطر برگزار شد. نخستین اجلاس در مورخه ۲۹ ژوئیه ۲۰۱۱ برگزار شد و نمایندگانی از طیفها و جریانات معارضه سوریه در آن شرکت داشتند. اجلاس دوم دوحه در سپتامبر ۲۰۱۱ برگزار شد و سرنگونی نظام و مردود دانستن هرگونه گفتوگو و مذاکره با دولت اسد مهمترین مصوبه این اجلاس بوده است.
اجلاس معارضه در قانون در مورخه نهم سپتامبر ۲۰۱۱ با حمایت مالی قطر برگزار شد و محیالدین الاذقانی از رهبران جریان لیبرالی مهمترین صحنه گردان این اجلاس بوده است.
در ماه سپتامبر ۲۰۱۱ در وین، پاریس و استکهلم نشستیها و همایشهای جهت شکلگیری و سازماندهی معارضه در خارج برگزار شد.
تشکل شورای ملی سوریه در اوایل اکتبر ۲۰۱۱ ثمره این نشستها و اجلاسها بوده و با این وجود این شورا نمیتواند خود را به عنوان نماینده واقعی ملت سوریه معرفی کند.
جمعبندی تحرک معارضان سوریه در خارج
در جمعبندی بررسی روند تحرک معارضه در خارج طی شش ماه اخیر به این نتایج میرسیم:
۱- حمایت مالی - لجستگی و پشتیبانی سیاسی و تبلیغاتی عامل خارج (منطقهای و بینالمللی) نقش مؤثر در ساماندهی و سازماندهی جریانات معارضه سوریه داشته است.
۲- بدون فشار عامل خارجی که حامی اصلی معارضه سوریه است، جریانات متضاد و پراکنده معارضه در قالب و چارچوب شورای ملی سوریه سازمان نمییافتند.
۳- بدون چتر حمایتی سیاسی - مالی عامل خارجی، معارضه در خارج در قبال دولت بشار اسد ضعیف و بیظرفیت خواهد بود.